Coğrafi Bölgeler: Akdeniz Bölgesi ve Genel Özellikleri

Google+ Pinterest LinkedIn Tumblr +

Türkiye coğrafi bölge olarak 7 bölgeye ayrılmaktadır. Ülkemizin güneyinde yer alan Akdeniz Bölgesine ait nüfus, bitki örtüsü, yeryüzü şekilleri bakımından inceleyecek olursak,; Turizm de ilk sırayı çeken bu bölgemizi şimdi detayları ile inceleyelim;

Akdeniz bölgesi, Türkiyenin 7 coğrafi bölgesinden birisidir. Bölge yer itibari ile ülkenin güneyinde yer alır ve uzunluğu güney sahilleri boyunca uzanır yaklaşık genişliği 120 ile 180 km arasında değişir. Komşu bölgeleri ise batsında ege bölgesi , dogusunda güneydoğu anadolu bölgesi, kuzeyin de ise iç anadolu bölgesi ve doğuanadolu bölgesi yer alır. Akdeniz bölgesi sınırları içerisindeki başlıca iller ;

Akdeniz Bölgesinin Konumu Sınırı Bitki Örtüsü Nüfus ve Yerleşmesi ve Yeryüzü Şekilleri
Konumu ve Sınırları

Adını güneyindeki denizden alan Akdeniz Bölgesi, kuzey batıda Ege Bölgesi, kuzeyde İç Anadolu Bölgesi, kuzeydoğŸuda Doğu Anadolu Bölgesi ve doğudaGüneydoğu Anadolu Bölgesi ile komşudur.
Kıyı uzunluğu doğuda Suriye sınırından batıda Marmarise kadar 1542 Kmdir. Bölgenin batı sınırı daha batıdaki Marmarisin aksaz beldesini de içine alır.
Akdeniz Bölgesinin yüzölçümü 89.493 km2 dolayındadır; Türkiye toplam alanının yaklaşık ünü kaplar. Yüzölçümü bakımından Türkiyenin dördüncü büyük bölgesidir ve nüfüsunun en çok değil ama fazla olduğu bir coğrafi bölgedir.

Yeryüzü şekilleri

Akdeniz bölgesinin dağlık ve oldukça engebeli bir yapısı vardır. Bölgenin yeryüzü şekillerinin ana çizgilerini Toroslarbelirler. Antalya Körfezinin iki yanında yer alan Batı Toroslar, Kuzeyde Göller Yöresinde birbirine yaklaşıp sıkışır. Teke Yarımadasının batısında beliren Batı ToroslarTaşeli Platosuna kadar uzanır.
Genellikle kalker ve ofiyolitli kayalarından oluşan bu dağlar kırıklı ve kıvrımlı bir yapı gösterir. Batı Torosların en yüksek noktası Bey Dağlarındaki3096 mlik  Kızlar Sivrisi TepesidirGöller Yöresinin kalker oluşumu, sarp dağlarının ortalama yüksekliği 2000-2005 m arasındadır. Yüksek kütleler arasında Avlan,GördesSöğüt gibi karstik kökenli çanak biçimli çukur alanlar vardır.
Bu kesim aynı zamanda düdenobrukmağara, yer altı dereleri, suyutan ve voklüz kaynakları gibi karstik şekiller bakımından da zengindir.
Türkiyenin, Beyşehir ve Eğirdir gibi büyük tatlı su gölleri buradadır. Batı Toroslar, dik eğimli yamaçlarından inen bol sulu akarsular tarafından parçalanmış ve genellikle boylamasına uzanan derin vadiler ortaya çıkmıştır.
Orta Toroslar, güney batıdaki Taşeli platosu ile kuzey doğudaki Uzun Yayla arasında uzanır. Bu kesimdeki başlıca yüksek kütleler batıdan doğuya doğruBolkar DağlarıAydos DağlarıAla DağlarTahtalı Dağları ve Binboğa Dağlarıdır.
Orta Torosların en yüksek noktası Ala Dağlarda 3756 mye yetişen Demirkazık Tepesidir. Orta Toroslar Uzun Yaylada 1500m yüksekliğindeki bir platoya dönüşür. Orta Toroslar kuzey-güney doğrultusunda akan bol sulu akarsular tarafından parçalanmıştır. Göksu, 130 km uzunluğundakiLimonlu ÇayıTarsus çayı bunların başlıcalarıdır. Bu akarsular kalkeroluşumlu dağlar arasında, derinliği 1000myi bulan vadiler açar ve yörenin yüzey şekillerinin sert bir görünüm almasına neden olur.
Amanos Dağları (Nur Dağları), Toroslar dağ sisteminin en güneyindeki bölümünü oluşturur ve İskenderun Körfezinindoğusunda dik bir duvar gibi yükselir.
Lübnan topraklarından doğarak kuzeye doğru akan ve Antakya yakınlarında dik bir açıyla batıya dönen Asi IrmağıAmik Ovasının Güneybatı ucunda, geniş tabanlı bir vadiden geçer ve Samandağı yakınlarında Akdenize dökülür.
Çukurova, doğuda Amanos Dağları, batıda ise Orta Toroslarla sınırlanır. Bu geniş düzlük batıda Seyhan doğuda Ceyhanırmaklarının taşıdığı alüvyonlarla oluşmuş büyük bir delta ovasıdır. Çukurovanın kuzey kesimleri bu iki ırmağın kolları ile yeryer parçalanmış bir plato görünümündedir; buna karşılık güneyde tekdüze bir hal alır. Bölgedeki en önemli akarsular doğŸudan batıya doğru sırasıyla Asi, Ceyhan ve Seyhan ırmakları ile Göksu, Köprü Suyu, Aksu, Eşem ve Dalaman çaylarıdır.
Başlıca doğal göller BeyşehirEğirdirBurdur ve Suğla gölleridir. Kıyılarda ise irili ufaklı birçok lagün vardır. En önemli yapay göller ise Seyhan veAslantaş baraj gölleridir.
Akdeniz kıyıları genellikle, az girintili çıkıntılı olması ve geniş yaylar çizmesi bakımından Karadeniz kıyılarına benzer; kıyı sahanlıklarına da pek rastlanmaz. Bölgenin en batı kesiminde ise dağlar kıyıya dik uzandığı için, burada Ege kıyılarına benzeyen daha girintili çıkıntılı bir kıyı tipi vardır. Bu kıyıların, yakın zamanlardaki bir deniz düzeyi yükselmesi sonucu oluştuğu sanılmaktadır. Engebeli kıyının içine sokulmuş küçük koylar, adalar ve yarımadalar bu yükselme nedeniyle ortaya çıkmıştır.

Bitki örtüsü

Dağların denize bakan yamaçlarında makilikler ve yer yer yüksek ormanlar kaplı ve arkalarında çukur alanlar ise karasal etkilerin arttığı bir iklim tipine rastlanır. Yine de Akdenizin etkisi nedeniyle bu kesimlerdeki iklim, İç Anadoludaki kadar şiddetli karasal özellikler taşımaz. En sıcak ay ortalaması kıyılardaki 27-28 °C, iç kısımlar 23-25 °C dir; en soğuk ay ortalaması ise kıyıda 10 °C dolayında iken iç kısımlarda 1,5-2 °C kadar iner. Benzer biçimde, yıllık ortalama sıcaklık kıyılarda 18-20 °C, iç kısımlarda ise 12-14 °C kadardır. Yine Türkiyenin ortalama sıcaklıgı en yüksek noktası da buradadır Mersin kent merkezinin ortama sıcakklığı yıllık 22 °C dir. Bu sayede turizm gelişmiştir. Turizm bölgenin önemli geçim kaynaklarındandır. Aynı zamanda iklim şartları nedeniyli bitki örtüsü makidir ve aynı zamanda yazları sıcak ve kurak kışları ise ılık ve yağışlı geçer. Yinede bu bölgede ortalama derece yazları 18 °-30 ° derece kışları ise ortalama 8 °-10 ° derece arasında yer alır. Bitki örtümüz makidefne,keçiboynuzuzeytin gibi bodur vede kısa ağaçlardan oluşur. Ancak bu ağaçlar orman ağaçlarına nisbeten sıcağa ve soğuğa daha dayanıklıdır.

Nüfus ve Yerleşme ( Nüfus Dağılımı)

2007 nüfus sayımı sonuçlarına göre Akdeniz Bölgesinin nüfusu yaklaşık olarak 8,9 milyondur. Akdeniz Bölgesi kıyı bölgelerimize göre daha az nüfusludur. Nüfus yoğunluğunun en az olduğu yerler Teke ve Taşeli Platosu ile dağlık alanlardır. Akdeniz Bölgesi sulak ve kurak olmayan bir bölge olduğundan nüfus dağınıktır.

Share.

Leave A Reply

*